‘Roeibaan Rijnenburg kost nul euro’

Roeien Robert Jan van der Horst

De erkenning van de Utrechtse politiek voor de roeisport is er, nu de oplossing nog. Steeds slechter uit de voeten kunnen Orca, Triton en Viking, de verenigingen die voor hun trainingen gebruik maken van het Merwedekanaal in het westen van de stad. Maar het begint steeds meer te knijpen en te wringen voor de ruim 3.000 roeiers. ‘Op zich is het goed dat roeien in het coalitieakkoord als enige sport benoemd is, maar een oplossing is er nog niet.’

Anne de Lange. Foto: Margreet Klaverdijk.

De woorden zijn van Anne de Lange (58), voorzitter van de Stichting Watersportbaan Midden Nederland (SWMN), de organisatie waarin de roeiverenigingen hun krachten hebben gebundeld, en initiatiefnemer van de vierde roeivereniging (in oprichting) Roeiclub Rijnenburg. Door de bouw van de Merwede Kanaal Zone (MKZ), ruim 6.000 woningen voor 12.000 inwoners – neemt de activiteit in dat deel van Utrecht alarmerend toe. Althans voor de roeiers.

 

Trainingsarbeid

Door recreërende stadgenoten – vissen, zwemmen (vooral bij de Muntbrug) en pleziervaart – komen met name de wedstrijdroeiers in het gedrang. De Lange: ‘Die moeten ‘lange’ kilometers kunnen maken, genoeg trainingsarbeid kunnen verrichten om op niveau te komen en steeds beter te worden. En niet moeten uitwijken voor dobbers, bootjes en mensen.’

Tot 2020 konden de topsporters nog terecht in Vianen (eveneens aan het Merwedekanaal), maar omdat ook daar woningbouw plaatsvindt, keerden ze terug naar Utrecht. De roeiers vragen de Utrechtse politiek al langer om met hen mee te denken. De watersporters wijzen in een brief het gemeentebestuur op de lange traditie van het roeien in de stad Utrecht. Vanaf de aanleg van het Merwedekanaal (1880 tot 1893). En in 1978 vonden de drie club elkaar in De Driewerf (in 2019 voor miljoenen gerenoveerd), de accommodatie in de zuidelijk van de wijk Hoograven. De Lange: ‘Roeien is misschien wel de meest succesvolle olympische sport van Utrecht.’

 

Erkenning

Terug naar het coalitierapport van 1 juni 2022 (zie kader elders onderaan deze pagina). De ‘paragraaf van erkenning’ noopte SWMN desondanks tot een brief, verstuurd op 30 juni, en een verzoek tot een gesprek met de betrokken wethouders Eva Oosters (onder meer Sport) en Eelco Eerenberg (Ruimtelijke Ordening; Ruimtelijke Projecten Zuidkant (inclusief MKZ en Rijnenburg). Doel van het schrijven: misverstanden uit de weg ruimen, kiezen voor een oplossing ‘om de hoek’, nogmaals de uitkomsten benadrukken van eerder uitgevoerde onderzoeken en de op korte termijn te verwachten logistieke problemen voor de coaches die langs het Merwedekanaal op de fiets hun roeiers instrueren en waarschuwen voor obstakels op en in het water. Dat laatste is nu al een probleem, maar wordt nog groter als met de bouw van de twee bruggen over het Merwedekanaal wordt begonnen. Die zijn nodig om de nieuwbouw met de stad te verbinden.

‘Dat gesprek komt er’, zegt De Lange vol vertrouwen. ‘Dat het even duurt is logisch. Het zomerreces zat er tussen en de agenda’s van de twee betrokken wethouders moeten op elkaar worden afgestemd. Ik schat in dat we binnenkort met elkaar om de tafel kunnen.’

Om met de misverstanden te beginnen: De door de coalitie bedachte locatie Vianen-Ameide is bij de roeiers onbekend. De Lange: ‘We kunnen wel raden waar dat is, maar dat zou betekenen dat onze roeiers een uur op de fiets moeten om te kunnen trainen. Wat het roeiwater in de Vecht betreft: mooie locatie (ten noorden van het Zandpad, red.), maar bochtig en smal. Goed voor de recreanten van Viking, maar ongeschikt voor de wedstrijdroeiers van Orca en Triton. Wel zou het een goede aanvulling kunnen zijn op het steeds drukker wordende Merwedekanaal. Daarnaast hopen we met en locatie aan de Vecht een bredere groep Utrechters te kunnen bedienen.’

Verder benadrukken de roeiers dat De Driewerf hun uitvalsbasis is en blijft. ‘De gemeente en de verenigingen committeerden zich begin dat jaar alleemaal aan dat water en legden gezamenlijk afspraken over het beheer daarvan vast.’

 

Rijnenburg

Dan blijft er voor de roeiers nog maar één logische oplossing over: de aanleg van een nieuwe baan in polder Rijnenburg in de zuidwesthoek van Utrecht. Ook omdat eerder onderzochte opties als Leidsche Rijn, Haarrijnseplas en het Utrecht Science Park niet haalbaar bleken. Bij de keus voor Rijnenburg voelen de roeiverenigingen zich gesterkt door eerder uitgebrachte haalbaarheidsonderzoeken, in opdracht van de gemeente, uitgevoerd door Grontmij en Sweco.

Beide gaven groen licht voor roeiwater aan de noordkant van de polder waar vanaf 2035 gebouwd kan worden. De Lange: ‘In het kader van de energietransitie wordt voorzien in een eerdere aanleg van een veld met zonnepanelen’. Op 7 september jl bracht de gemeente naar buiten dat Rijne Energie, een samenwerking tussen de twee energiecoöperaties Rijne Energie en De Windvogel, energiebedrijf Eneco en de Utrechtse zonneveldontwikkelaar BHM Solar, een omgevingsvergunning en een natuurvergunning heeft aangevraagd voor vier windmolens in de polders Rijnenburg en Reijerscop. In een volgend plan kan het energielandschap uitgebreid worden tot maximaal acht windmolens en met zonnevelden.

De Lange: ‘Daar hoort de aanleg van een grote waterberging, zeker gezien de klimaatontwikkelingen met droge zomers en dan weer enorme regenbuien, zeker bij. Maak dat een integraal onderdeel van het energielandschap, dat is belangrijk voor de biodiversiteit. Met de aanleg van een waterbekken – uitermate geschikt als roeiwater – zou nog een ander misverstand uit de weg kunnen worden geruimd, namelijk dat de aanleg van een roeibaan 30 miljoen euro zou moeten kosten. Bovendien moet er voor de woningbouw die in de toekomst gerealiseerd gaat worden een plas komen om bijvoorbeeld regenwater in op te kunnen vangen. Op die manier kost het roeiwater nul euro. Rijnenburg zou een uitstekende oplossing zijn voor onze 200 toproeiers, op nog geen half uur fietsen van de Dom, en de club Rijnenburg (i.o.) die niet groter hoeft te worden dan 250 leden. Maar nogmaals, Rijnenburg vervangt, wat ons betreft, niet het roeiwater in het Merwedekanaal. Het is een aanvulling. Doordat de toppers naar een eigen accommodatie gaan, wordt het rustiger op het Merwedekanaal en kunnen de drie verenigingen weer groeien.’

 

Oplossing

In het gesprek met de wethouders Oosters en Eerenberg wil de Stichting Watersportbaan Nederland en de drie verenigingen ook aandacht vragen voor de korte termijn. Dat is aan de orde als aan het Merwedekanaal aan nieuwe bouwfases van de MKZ wordt begonnen. Voorzitter Anne de Lange: ‘We hopen op wederzijds begrip, ook bij de aannemers. Kleine ingrepen zijn voldoende, zodat bijvoorbeeld onze coaches op het fietspad ongehinderd hun werk kunnen doen. Of dat onze roeiers geen last hebben van aangemeerde schepen of straks over slingerpaadjes moeten fietsen.’

Voor de lange termijn zien de Utrechtse roeiverenigingen voor hun topsporters maar één oplossing: een nieuwe roeibaan in polder Rijnenburg, waar uiteraard de nieuw op te richten roeiclub Rijnenburg de thuishaven heeft. Simpeler is het niet, dure oplossingen zijn dus niet nodig. Die zijn al gevonden voor zowel de roeiers als het milieu. Want immers ‘De oplossing ligt om de hoek.’

 

__________________

Roeiparagraaf Coalitieakkoord Utrecht 2022-2026

‘In Utrecht moet een plek zijn voor geschikt roei- en trainingswater, ook voor onze
toproeiers. We onderzoeken hiervoor twee locaties, te weten Rijnenburg en Vianen-Ameide. We gaan uiteindelijk voor het beste en meest gedragen alternatief. Verder kijken we naar de mogelijkheden om het roeien verder te faciliteren langs de Vecht en het Merwedekanaal.’

Bron: Gemeente Utrecht